X
GO

Dimensionering opvang hemelwater

Op deze pagina:

 

Een optimale benutting van alternatieve waterbronnen als hemel- en drainagewater is slechts mogelijk wanneer het verzamel- en opslagsysteem optimaal gedimensioneerd is en de verliezen tijdens de opslagperiode tot een minimum herleid worden. De dimensionering van de wateropvang dient afgestemd te zijn op het wateraanbod en de waterbehoefte van het bedrijf in de loop van het jaar. Ook zullen er door de klimaatverandering meer piekmomenten in neerslag ontstaan, waardoor er op korte tijd meer water opgevangen of geïnfiltreerd moet worden. De dimensionering van de wateropslag dient daarop voorzien te zijn.

 

Glastuinbouw

Voor wat irrigatiewater in de glastuinbouw betreft zijn er tabellen over benutting uitgewerkt. Om te berekenen hoe groot uw waterbassin moet zijn voor een nieuwe serre of geplande uitbreiding, of om na te gaan hoe uw bedrijf scoort qua hemelwaterbenutting kunt u gebruik maken van dit rekenprogramma.

Tabel: aandeel hemelwater in teeltbehoefte en de frequentie van watertekort voor de overeenstemmende nuttige volumes per ha teeltoppervlak. De gegevens zijn gebaseerd op een standaard bassin met vierkante afmetingen, een overloop op 0,75 m en een dode zone van 0,5m, het bassin is standaard 4,5m diep. De waarden voor het aandeel hemelwater en de frequentie van watertekort kunnen verschillen met de waarden voor de simulatie naargelang de specifieke eigenschappen van de waterbassins (bron: Rekenprogramma dimensionering waterbassin).

 

Nuttig volume
m³/ha teeltoppervlakte
Netto oppervlakte
m²/ha teeltoppervlakte
Aandeel hemelwater
in verbruik %
Benuttingspercentage
hemelwater %
Frequentie watertekort
(elke … jaar)
         
   500    254 68,0% 64,5% 1
1.000    463 75,1% 69,8% 1
2.000    866 86,8% 77,9% 1
3.000 1.260 94,5% 81,9% 2
4.000 1.649 97,2% 81,6% 5
5.000 2.034 98,6% 80,2% 6
6.000 2.418 99,6% 78,6% 23
7.000 2.800 100,0% 76,6% < 46 jaar
8.000 3.181 100,0% 74,5% < 46 jaar

 

 

Regenwaterdimensioneringsgrafiek

Voor dimensionering van de regenwateropslag op veeteeltbedrijven wordt meestal gebruik gemaakt van een regenwaterdimensionerings of -ontwerpgrafiek opgesteld in functie van de relatieve consumptie (in liter per dag per 100 m² toevoerende oppervlakte) en in functie van het relatieve bergingsvolume in de put (in m3 per 100 m² toevoerende oppervlakte). Deze ontwerpgrafiek kan eveneens nuttig zijn, wanneer men water van een loods wenst te gebruiken, bij toepassen met een niet al te groot verbruiksdebiet (max. ca. 250 l/dag/100 m²).

De keuze van het leegstandscriterium wordt hoofdzakelijk bepaald door het ongemak dat ontstaat met betrekking tot het extra aanwenden van andere waterbronnen (vb. leidingwater), wanneer de regenwaterput leeg staat. Er kan wel een automatisch bijvulsysteem voorzien worden, die dit ongemak beperkt. Als er een automatisch bijvulsysteem is kan er gebruik gemaakt worden van de curve voor 10% leegstand zodat er maximaal regenwater gebruikt wordt. Hierbij dient wel opgemerkt te worden dat het verboden is om een rechtstreekse verbinding te maken tussen het regenwatersysteem en het drinkwatersysteem.

 

Grafiek: regenwaterdimensioneringsgrafiek voor veeteeltbedrijven of toepassingen met kleine verbruikslimiet

 

De toevoerende dakoppervlakte heeft betrekking op de horizontale projectie van het dak. Verder is het mogelijk dat het horizontale dakoppervlakte gecorrigeerd dient te worden met een aantal coëfficiënten volgens de volgende formule:

Het toevoerende dakoppervlak = horizontale dakoppervlak x hellingscoëfficiënt x dakbedekkingscoëfficiënt x filtercoëfficiënt

Berekeningen tonen aan dat bij een bestaand gebouw per 1000 m2 toevoerend dakoppervlakte een ondergrondse regenwateropslag van 50 tot 60 m3 economisch optimaal is.

(bron: Waterwegwijzer voor architecten)

 

Hellingscoëfficiënt

Hellende daken die georiënteerd zijn naar de dominante windrichting kunnen een grotere hoeveelheid neerslag opvangen dan deze die andersom gericht zijn. De hoofdwindrichting bij regenweer is in Vlaanderen eerder West dan Zuidwest. In onderstaande tabel staan reductie- en vermeerderingscoëfficiënten voor de opvang van neerslag op schuine daken. Met vermeerderingscoëfficïënten dient wel voorzichtig omgesprongen te worden. Voor de verschillende dakdelen met verschillende oriëntatie dienen de coëfficiënten per dakdeel te worden toegepast. Indien het dak dus evenveel oppervlakte heeft in twee tegenovergestelde richtingen zal de globale coëfficiënt van deze twee delen gelijk zijn aan 1.

 

Tabel: reductie- en vermeerderingscoëfficiënten voor de opvang van neerslag op schuine daken (voor verschillende waarden van dakhellingen en –oriëntatie)

  Dakhelling Oost Noord West Zuid
         
  30° 0,87 1 1,13 1
  35° 0,85 1 1,15 1
  40° 0,83 1 1,17 1
  45° 0,80 1 1,20 1
  50° 0,78 1 1,22 1
  55° 0,76 1 1,24 1

 

Dakbedekkingscoëfficiënt

Vooral bij platte daken kan veel regenwater terug verloren gaan via verdamping. In het bijzonder bij platte daken is het gebruik van een reductiecoëfficiënt in de berekening van de dimensionering dan ook nodig.

 

Tabel: correctiecoëfficiënten voor de opvang van neerslag bij verschillende dakbedekkingsmaterialen

  Type Dak Reductiecoëfficient
   
  Plat dak met grind 0,60
  Plat dak met bitumen 0,70 tot 0,80
  Plat dak met leien of pannen 0,75 tot 0,90
  Hellend dak met leien of pannen 0,90 tot 0,95
  Hellend dak met geglazuurde pannen 0,90 tot 0,95
  Hellend dak met bitumen 0,80 tot 0,95

 

 

Filtercoëfficiënt

Zelfreinigende voorfilters, zoals de valpijp, de bladfilter, de cycloonfilter en de volumefilter, zorgen voor een verlies aan regenwater van ongeveer 10-20%, omdat het vuil moet weggespoeld worden. Het verwijderen van het vuil (zelfreinigend) biedt het voordeel dat bacteriën veel minder kunnen nestelen in het filter dan bij niet-zelfreinigende systemen, waarin bezinking van vuil optreedt. Zelfreinigende filterputten en valpijpfilters geven een iets grotere reductie dan cycloonfilters.

 

Tabel: correctiecoëfficiënten voor de opvang van neerslag bij een aantal zelfreinigende voorfilters

  Type Filter Reductiecoëfficient
   
  Zelfreinigende filterputten 0,90
  Valpijpfilters 0,90
  Cycloonfilters 0,95

 

Contact

Karreweg 6

9770 Kruishoutem

 

 0032 (0)9 331 80 84

   info@waterportaal.be

Met steun van